Cộng Hòa Síp nhận đánh giá kỹ thuật tích cực từ EU, tiến thêm một bước quan trọng tới tư cách thành viên Schengen

NICOSIA, Síp – Cộng hòa Síp đã nhận được đánh giá kỹ thuật tích cực từ Liên minh châu Âu (EU), đánh dấu một cột mốc quan trọng trong lộ trình gia nhập Khu vực Schengen. Báo cáo đánh giá đã được trình lên Ủy ban Schengen vào ngày 26/6.

Báo cáo dài 60 trang kết luận rằng Síp đã đáp ứng đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật để tham gia Schengen sau khi hoàn thành 120 khuyến nghị trên sáu lĩnh vực của bộ quy tắc Schengen kể từ năm 2021.

Đánh giá của EU tách biệt các tiêu chí kỹ thuật với những vấn đề chính trị còn tồn tại trên đảo, bao gồm tình trạng chia cắt lãnh thổ và sự hiện diện của các Khu căn cứ có chủ quyền của Anh. Theo các quan chức EU, đây là những vấn đề liên quan đến an ninh nội bộ, không phải rủi ro về di cư, vì vậy không ảnh hưởng đến việc Síp đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật của Schengen.

Quyết định chính trị là bước cuối cùng

Sau khi hoàn tất đánh giá kỹ thuật, việc Síp có chính thức gia nhập Schengen hay không sẽ phụ thuộc vào quyết định chính trị của các quốc gia thành viên tại Hội đồng Liên minh châu Âu.

Chính phủ Síp dự kiến sẽ đẩy mạnh các hoạt động ngoại giao nhằm giành được sự ủng hộ của các nước thành viên. Nicosia cho rằng việc gia nhập Schengen sẽ góp phần thúc đẩy ổn định khu vực và hỗ trợ tiến trình giải quyết vấn đề Síp, thay vì tạo ra những rào cản mới.

Theo giới chức nước này, việc trở thành thành viên Schengen sẽ mở rộng quyền tự do đi lại và trở thành công cụ thúc đẩy hòa bình cũng như hợp tác trong khu vực.

EU đánh giá các biện pháp kiểm soát tại Green Line là phù hợp

Báo cáo của EU nhận định các biện pháp kiểm tra hiện đang được áp dụng tại Green Line – đường phân giới giữa phần lãnh thổ do Cộng hòa Síp kiểm soát và khu vực phía Bắc – là phù hợp.

EU tiếp tục khẳng định Green Line không phải là biên giới bên ngoài của Liên minh châu Âu, đồng thời đề xuất làm rõ hơn các quy định pháp lý liên quan dựa trên Quy định Green Line và Nghị định thư số 10 của Hiệp ước Gia nhập EU của Cộng hòa Síp.

Chính phủ Síp nhấn mạnh việc gia nhập Schengen sẽ không làm thay đổi quy chế pháp lý của Green Line và cũng không ảnh hưởng đến việc đi lại hợp pháp của người dân như hiện nay.

Cần tăng cường phối hợp với các căn cứ quân sự của Anh

Báo cáo cũng khuyến nghị tăng cường hợp tác giữa Cộng hòa Síp và các Khu căn cứ có chủ quyền của Anh nhằm bảo đảm các tiêu chuẩn Schengen về an ninh biên giới, kiểm soát nhập cư và trật tự công cộng.

Giới chức Síp cho biết hai bên đã bắt đầu triển khai các biện pháp cần thiết và đã thông báo với Brussels về kế hoạch nâng cấp cơ chế phối hợp.

Được đánh giá cao về quản lý di cư và an ninh

Báo cáo ghi nhận những tiến bộ đáng kể của Síp trong lĩnh vực quản lý biên giới và kiểm soát di cư.

Một số kết quả nổi bật gồm:

• Xếp thứ ba trong EU về hiệu quả hồi hương người nhập cư trái phép, với khoảng 11.600 trường hợp hồi hương trong năm 2025, so với khoảng 1.000 trường hợp vào năm 2020.
• Hoàn thành toàn bộ 42 khuyến nghị liên quan đến chính sách thị thực.
• Hoàn tất việc kiểm thử Hệ thống Thông tin Thị thực (VIS).
• Lực lượng cảnh sát Síp đã vận hành đầy đủ Hệ thống Thông tin Schengen (SIS) trong gần ba năm.

Báo cáo cho biết chỉ còn một số hạng mục kỹ thuật nhỏ liên quan đến Văn phòng SIRENE và Điểm liên hệ duy nhất (Single Point of Contact) cần tiếp tục hoàn thiện. Phía Síp khẳng định các nội dung này đã cơ bản được xử lý.

Bước tiếp theo

Trong giai đoạn tiếp theo, Síp có thể gửi các ý kiến giải trình hoặc bổ sung đối với báo cáo kỹ thuật trước khi hồ sơ được đưa ra thảo luận chính trị tại Hội đồng Liên minh châu Âu.

Mặc dù việc nhận được đánh giá kỹ thuật tích cực được xem là một bước tiến lớn trên con đường gia nhập Schengen, Síp chỉ chính thức trở thành thành viên khi nhận được sự chấp thuận chính trị nhất trí từ tất cả các quốc gia thành viên EU.

Nếu được thông qua, đây sẽ là cột mốc hội nhập châu Âu quan trọng nhất của Síp kể từ khi quốc gia này gia nhập Liên minh châu Âu vào năm 2004.