Cyprus sắp gia nhập Schengen? EU sẽ đưa ra quyết định vào tháng 9
Tiến trình gia nhập Khu vực Schengen của Cyprus đang đạt được bước tiến quan trọng. Ủy ban châu Âu (European Commission) đã chính thức xác nhận rằng Cyprus đáp ứng các điều kiện cần thiết để gia nhập Schengen và đưa ra đánh giá tích cực về mức độ sẵn sàng của quốc gia này. Bước tiếp theo, hồ sơ sẽ được trình lên Hội đồng Liên minh châu Âu (EU Council) vào tháng 9 để xem xét và quyết định.
Người phát ngôn của Ủy ban châu Âu, Markus Lammert, cho biết báo cáo đánh giá đã được Hội đồng các Ủy viên châu Âu thông qua trong tuần này. Báo cáo được xây dựng dựa trên quá trình theo dõi sự chuẩn bị của Cyprus và là một phần của Báo cáo Tình trạng Schengen (State of Schengen Report) được công bố vào tháng 5.
Ủy ban châu Âu nhận định rằng Cyprus đã đạt được những tiến bộ đáng kể trong quá trình chuẩn bị. Việc gia nhập Schengen sẽ góp phần củng cố hệ thống các quy tắc, tiêu chuẩn và cơ chế hợp tác chung giữa các quốc gia thành viên.
Tuy nhiên, đánh giá tích cực của Ủy ban châu Âu không đồng nghĩa với việc Cyprus đã chính thức trở thành thành viên Schengen. Theo quy định của Liên minh châu Âu, để gia nhập Schengen, Cyprus vẫn cần nhận được sự đồng thuận tuyệt đối từ tất cả các quốc gia thành viên Schengen hiện nay. Quyết định cuối cùng sẽ do Hội đồng Liên minh châu Âu đưa ra.
Hiện tại, Cyprus và Ireland là hai quốc gia thành viên EU duy nhất vẫn chưa gia nhập Schengen. Trong đó, Ireland lựa chọn không tham gia đầy đủ để duy trì Hiệp định Đi lại Chung (Common Travel Area) với Vương quốc Anh.
Theo nhiều nguồn tin, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen là một trong những người ủng hộ mạnh mẽ nhất cho việc Cyprus gia nhập Schengen. Bà đã tích cực vận động các quốc gia thành viên EU ủng hộ quá trình này.
Mặc dù triển vọng rất tích cực, Cyprus vẫn phải giải quyết một số thách thức thực tế. Vấn đề được quan tâm nhất hiện nay là việc triển khai Hệ thống Quản lý Xuất nhập cảnh điện tử của Schengen (Entry/Exit System – EES) tại Đường Xanh (Green Line) – khu vực ngăn cách giữa phần lãnh thổ do Chính phủ Cyprus quản lý và khu vực phía Bắc do người Síp gốc Thổ kiểm soát.
Do tình hình chính trị đặc thù của hòn đảo, việc tuân thủ các quy định biên giới của Schengen mà vẫn duy trì cơ chế đi lại hiện tại sẽ đòi hỏi thêm nhiều cuộc trao đổi và phối hợp giữa Cyprus và Liên minh châu Âu.
Về phía cộng đồng người Síp gốc Thổ, ông Tufan Erhürman nhấn mạnh rằng họ cần được tham gia vào quá trình thảo luận liên quan đến việc Cyprus gia nhập Schengen. Ông cho rằng việc trở thành thành viên Schengen có thể ảnh hưởng đến quyền tự do đi lại, đặc biệt đối với những người Síp gốc Thổ không mang quốc tịch Cộng hòa Cyprus.
Nếu được Hội đồng Liên minh châu Âu nhất trí thông qua, Cyprus sẽ chính thức trở thành thành viên mới của Khu vực Schengen. Đây sẽ là một cột mốc quan trọng trong tiến trình hội nhập châu Âu của Cyprus, đồng thời mang lại nhiều lợi ích cho người dân, nhà đầu tư và các hoạt động thương mại, du lịch quốc tế.